معنای تکنوکرات در ایران چیست؟ :: پایگاه رسمی مسعود رضانژاد فهادان
۰

معنای تکنوکرات در ایران چیست؟

دانستنی‌ها

معنای تکنوکرات در ایران چیست؟

معنای تکنوکرات در ایران چیست؟

تكنوكرات به كسی كه ماموریت اداری و مدیریتی خویش را منحصرا بر اساس تئوریهای اقتصادی انجام داده و به عوامل انسانی توجه كافی ندارد، گفته می‌شود.

تكنوكرات به معنای فن سالار، فن مدار، كارشناس فنی، كسی كه سلطه مدیریتی را اعمال كرده و هوادار تکنوکراسی (Technocracy) است.

مسعود رضانژاد فهادان می‌گوید:

دو ایراد اساسی تکنوکرات‌ها یکی در "آيۀ يأس خواندن" هميشگي آنان از اينكه با تفكر انقلابي و اسلامي نمي‌توان به يك كشور پيشتاز و الگو در جهان تبديل شد و براي دستيابي به اين جايگاه، ناچار به پيروي از غربي‌ها و الگو قرار دادن آنها در پيشرفت‌هاي مادي و تكنولوژيك هستيم و دیگری اینكه در یک نظام دینی افرادی که مسئولیتی را بر عهده می‌گیرند باید هم دارای «تعهد» و هم «تخصص» باشند و فقدان هر یک از این مؤلّفه‌ها برای یک مقام مسئول؛ به مثابه نقصی بزرگ محسوب می‌شود اما در دیدگاه «فن سالارانه» یا‌‌ همان «تکنوکراسی» تعهد و اعتقادات افراد، جایگاهی در انتخاب آن‌ها ندارد و آن چیزی که معیار اصلی برای انتخاب اطرافیان و مدیران قرار می‌گیرد فقط «تخصص» آنهاست.

واژه تکنوکراسی در دو معنای متمایز به کار می‌رود:

1. حاکمیت وسایل فنی بر انسان: در این معنا به پدیده خاصی اطلاق می‌شود که مخصوصا در عصر جدید با انباشتگی، گسترش و حضور همه جانبه و همه جایی وسایل فنی و ماشین تجلی یافته است. این وسایل چنان پیچیده‌اند که گاه خالق خود یعنی انسان را اسیر می‌سازند، آهنگ خاص خود را بر حیات او تحمیل می‌نمایند. با تولید انبوه، مصرف انبوه و فراوان نیز باید همراه گردد. از این رو تبلیغات شدید تجاری، حریم آزادی انسانها را از بین می‌برد.

2. حاکمیت صاحبان فنون: پیچیدگی فنون با خود تخصص‌هایی پیچیده را به همراه می‌آورد. آنان که بدین فنون تسلط دارند، آنها را به خواست خود می‌چرخانند و خود به صورتی در زمره صاحبان قدرت در جامعه صنعتی به شمار می‌روند، بعضی چون گوریچ سلطه صاحبان فنون جدید را با آزادی انسان‌ها منافی می‌دانند. (ر.ک: دایره المعارف علوم اجتماعی، باقری روحانی، ج2، ص876)

همچنین تكنوكرات به كسی كه مأموریت اداری و مدیریتی خویش را منحصرا بر اساس تئوریهای اقتصادی انجام داده و به عوامل انسانی توجه كافی ندارد،گفته می‌شود.

تکنوکرات‌ها در ایران

در دورۀ ریاست جمهورى آقاى هاشمى رفسنجانى دو اصطلاح «چپ مدرن» و «راست مدرن» مطرح شد.

چپ مدرن، جریانى است كه به هر دلیل، به بازنگرى در اندیشه‏‌ها و نظرات خود پرداختند. محصول این تأمّل، چرخش در بعضى از مواضع رادیكال، و اصلاح و تعدیل بخشى از شعارها و آرمان‌هاى این جناح بود.

فضاى باز سیاسى و فرهنگى، توسعۀ اقتصادى، تنش‏‌زدایى در سیاست خارجى، تسامح و تساهل در عرصۀ فرهنگ و سیاست جزء شعارهاى چپ مدرن است. این گروه، طرفدار آزادى بیان و گسترش آزادى‏‌هاى سیاسى محسوب مى‏‌شوند.

در مقابل، در جناح راست نیز تغییراتى پدید آمد؛ و یكى از نتایج آن منشعب شدن جریانى بود كه گاه با عنوان راست مدرن و گاه با نام تكنوكرات‏‌ها (فن‌سالاران) و یا مصلحت‏‌گرایان مطرح مى‏‌شوند.

این جریان متشكّل از افراد میانه‌رو جناح‌هاى چپ و راست بود؛ كه دیدگاه‏‌هاى مشتركى با چپ مدرن داشتند؛ و در مجموع، معتقد به اصلاحات سیاسى، و بخصوص اصلاحات اقتصادى، توسعۀ فرهنگى، خصوصى‌سازى، و مدیریّت علمى و كارشناس‌سالارى‏‌اند.

تعبیر تكنوكرات نیز به همین مناسبت است كه این گروه، مانند تكنوكرات‏‌ها در كشورهاى غربى بر افتادن امور به دست فن‏‌شناسان و گسترش علم و پژوهش تأكید دارند.

عمده‏‌ترین تشكّل این گروه، كارگزاران سازندگى است كه در مجلس پنجم نقش عمده‏‌اى ایفا كرد. این گروه یا گروه‌هاى چپ مدرن در انتخابات ریاست جمهورى سال 76 همگرا شدند. این ائتلاف كه از عمده‏‌ترین شعارهاى آن‌ها اصلاحات سیاسى بود، موقعیت چشمگیرى نیز در انتخابات به دست آورد.

البته امروزه دوباره در چپ مدرن نیز بروز و تمایز گرایش‌هاى تندرو و میانه‌رو كاملاً مشهود است.

هواداران آقای هاشمی رفسنجانی ( کارگزاران، اعتدال و توسعه و...) معروف به جریان تکنوکرات در ایران هستند.

در پایان از شما دعوت می‌کنم مستند 38 دقیقه‌‌ای «من تکنوکرات هستم!» را تماشا کنید این مستند ناگفته‌های قراردادهای جدید نفتی ایران را به تصویر کشیده است.

جهت دانلود این مستند، اینجا کلیک کنید.

اشتراک مطلب:

کلمۀ مورد نظر خود را جستجو کنيد.👇

کد جستجوي گوگل در سايت يا وبلاگ جستجو در:
اشتراک مطلب:

نظرات (۰)
هيچ نظري هنوز ثبت نشده است

ارسال نظر

ارسال نظر آزاد است، اما اگر قبلا در بیان ثبت نام کرده اید می توانید ابتدا وارد شوید.
شما میتوانید از این تگهای html استفاده کنید:
<b> یا <strong>، <em> یا <i>، <u>، <strike> یا <s>، <sup>، <sub>، <blockquote>، <code>، <pre>، <hr>، <br>، <p>، <a href="" title="">، <span style="">، <div align="">
تجدید کد امنیتی

شبکه‌های اجتماعی

ترجمه و شرح سفینة البحار

خلاصه آمار